Marmara İlahiyat Camisi: Bir Of’lunun İşgalini Başka Bir Of’lu Nasıl Sonlandırdı?

Bir arsa işgalinin sona erdirilmesi ve Marmara İlahiyat Camisi’nin inşasına uzanan ibretlik bir hatıra.

Hatırladığım kadarıyla 1978 yılı olsa gerek. İstanbul Yüksek İslâm Enstitüsünde (YİE) son sınıf talebesiyiz. Aynı zamanda Üsküdar merkezde bir camide imam-hatip olarak görev yapıyorum.

Okuldayız; sınıfta Mezhepler Tarihi dersimizin başlamasını bekliyoruz. Hocamız Mustafa Öz, aynı zamanda idareci ve son derece zeki bir insandı. Derse gelmeyen talebeyi bile hatırlayacak kadar dikkatli ve güçlü bir hafızaya sahip olduğundan, ders saatinde hepimiz sınıfta hazır bulunurduk.

Nihayet hocamız sınıfa girdi. Fakat her zamanki hâlinden farklı olarak oldukça heyecanlıydı. Of’luların aleyhinde sayılabilecek sözler sarf etmeye başladı. Belli ki hocamızın bir derdi, bir sıkıntısı vardı.

Ben de Of’lu olduğum için söz alarak:

“Hayrola hocam, Of’lularla ne alıp veremediğiniz var?” diye sordum.

Hocamız, okulumuzun bitişiğinde, bugün caminin bulunduğu yerdeki gecekonduların yıkımı için gelen ekibin tehditler karşısında geri dönmek zorunda kaldığını, bu sebeple yıkımın bir türlü gerçekleştirilemediğini anlattı. İşgalci Of’lunun ölüm tehditleri yüzünden yıkım ekibinin binalara giremediğini, her icra girişiminden sonra yeni oyunlarla hukuku dolanma yollarına başvurulduğunu ve böylece sürecin uzayıp gittiğini söyledi.

Bunun üzerine kendisine:

“Hocam, sıkıntı yıkım işini yapacak kimsenin bulunamaması ise müsaade edin, ben dersten çıkıp bu işi halledeyim.” dedim.

Hocamız, benim bu işi nasıl halledeceğimi sorsa da zaman kaybetmemek için sözü uzatmadan izin alıp sınıftan çıktım.

İcra ekibi ve güvenlik güçleri henüz bölgeden ayrılmamışken yanlarına gittim. Yıkım işini üstlenebileceğimi ve gecekonduları yıkabileceğimi söyledim. Önce talebe olduğumu, bu işi yapamayacağımı söyleyerek itiraz ettiler. Ancak ısrarım ve ileri sürdüğüm makul gerekçeler karşısında itirazlarında ısrarcı olamadılar.

Nihayet yıkım sözleşmesini imzaladık.

“Buyurun, işe başlayın.” dediler.

Ancak ortada küçük bir mesele vardı: Tek başımaydım. Yanımda ne kazma vardı ne de kürek!

Hemen okulumuza, müdürümüz Ali Özek Hocamızın yanına koştum. Kendilerinden kazma ve kürek istedim. Fakat okul araç gereçlerinin boyalı olması sebebiyle ileride bir sıkıntı yaşanabileceği düşüncesiyle tereddüt ettiğini fark ettim.

Bunun üzerine:

“Hocam, ben alayım; siz görmemiş, duymamış olun.” dedim.

Bir kazma, bir kürek alıp yıkılacak binalara doğru yöneldim.

Binaya yaklaştığım sırada içeriden tehditler savuran bir şahsın köpeklerini üzerime saldığını ve beni binaya yaklaştırmak istemediğini gördüm. Polisleri göreve çağırdım. Ardından bana tehditler savuran işgalci Of’lu amcaya yaklaşıp benim de Of’lu olduğumu söyledim ve tehditlerine karşılık vererek misliyle mukabele ettim.

Aramızdaki ağız dalaşı devam ederken binaya girmeyi başardım ve çatıya çıktım.

Köpekleri gören, ölüm tehditlerini duyan arkadaşlarım başlangıçta benimle birlikte binaya girme cesaretini gösterememişlerdi. Ancak çatıya çıktığımı, kiremitleri kırmaya başladığımı, polislerin de Of’lu işgalci amcayı ve ailesini binadan çıkardığını görünce yavaş yavaş yanıma gelmeye başladılar.

Çatıda yedi sekiz kişi olmuştuk. Biz yıkıma devam ederken avludaki arkadaşlar idareye haber verdiler. İşin devamını üstlenecek işçiler de bulundu. Biz çatıyı çökertmekle yetinip işi onlara bıraktık.

Bu yıkım sözleşmesini imzalayan ve işi üstlenen kişi olarak 10.000 TL aldım. Ayrıca bazı kapıları sökerek imam-hatip olarak görev yaptığım caminin müştemilatında kullanılmak üzere değerlendirdim. Aldığım parayla da öğrenci arkadaşlarıma ikramda bulundum.

Böylece ilginç bir hadise yaşanmış oldu: İşgalci bir Of’lunun işgal ettiği araziyi yine bir Of’lu yıkmış, işgale son verilerek bu arazide cami ve diğer binaların inşasının yolu açılmıştı.

Hocamız Mustafa Öz’ün nazarında Of’luların sicili temize çıktı mı, doğrusu bilmiyorum. Ancak yıllar sonra kaleme aldığı hatıratında bu hadiseyi unutmamış ve zikretme ihtiyacı duymuştu.

Şimdi, bizzat yaşadığım bu hadisenin hocamızın kaleminden nasıl nakledildiğini görelim.

İşte Mustafa Öz Hocamızın Hatıratındaki O Satırlar:

Okulun Yanındaki Arsanın Alınıp Cami İnşaatına Başlanması

Bu dönemde bizim okulumuz cıvıl cıvıldı. İki binin üzerinde öğrencimiz vardı. Öyle zaman oluyordu ki ders yapmak için sınıf bulma sıkıntısı ortaya çıkıyordu. Ayrıca ikinci öğretim vardı. Zaman zaman hoca sayısı kâfi gelmediği için dışarıdan hoca getiriliyordu. Bu günlerde Ali Özek Bey, Enstitü müdürü olmuştu.

Bugün caminin bulunduğu alan, Millî Emlak’ın olmasına rağmen, Karadenizli bir aile tarafından işgal ve gasbedilmişti. Mahkeme devam ediyordu. Netice alınmasına rağmen icra, mahkemenin hükmünü infaz etmiyordu. İcra memuru arazi üzerinde mevcut binaları yıkıp bize teslim etmek için işçilerle geldiği zaman, işgalci aile işçileri tehdit ediyor, adamlar korkularından çekip gidiyorlardı.

Okulun gelişme alanı içindeki bir arazinin fiilen okula katılması son derece önemli idi. Biz hocalar, öğrencilerle birlik olduk. Ertesi gün icra memuru işçilerle gelip tehditten sonra işçiler gidince, bizim öğrenciler kendilerini işçi olarak kaydettirdiler. İcra memuru onların talebe olduğunu söylediyse de onlar bugün mektebe gitmeyeceklerini ve işçi olarak çalışacaklarını söylediler. İcra memuru da bu durumu kabul etmek zorunda kaldı.

Bu konuda cesaretli delikanlılardan biri, Ahmet Ziya İbrahimoğlu idi. İşçi yazıldıktan sonra hemen gidip binalardan birinin üzerine çıkıp kiremitleri toplamaya başladı. Diğer talebeler de onu takip ettiler. İşgalci hacı, kendisinin Oflu olduğunu, böyle yapmaları hâlinde elinden kurtulamayacaklarını söyleyince İbrahimoğlu, kendisinin de Oflu olduğunu söylemiş, elinden ne gelirse yapmasını istemiş.

Bir anda yüzlerce talebe, bize tahsis edilen alanda ne varsa hepsini dümdüz ettiler. Akşama doğru, arazinin etrafına dikenli tel çekerek yerimizi tespit ettik.

Maalesef Türkiye’de kanun ve nizam zayıf kalıyor, güç ve kuvvetle desteklenmiyor. Haklının güçlü olmadığı yerde de hiçbir şey olmuyor. O günkü harekette, bütün okul personeli yanında, o sırada okulun sivil savunma uzmanı Hamza Okur’un çabalarını da unutmamak lazım. Kendisi bu hadiseden önce ve sonra da büyük gayretler sarf etti.

Bundan sonra vakıf olarak, orada büyük bir tatbikat camii yaptırmayı kararlaştırdık. Zannediyorum 81 yılı yaz mevsiminde idi. Vakıf cüzi bütçesiyle bir cami inşaatına başladı. Sıkıyönetim devam ettiği için temel atma merasimi kalabalık bir cemaat tarafından değil, cemaati temsilen az sayıda bir grup tarafından atılmış. Atılmış diyorum, çünkü yaz mevsimi idi ve hocaların çoğu yaz tatilinde idiler.

Bu konuda Ali Özek Bey’in gayretlerini şükranla yâd etmek gerekir. Ali Bey ilginç bir müteşebbis. Onun için önemli olan bir işi başlatmaktır. İstim nasıl olsa arkadan gelir. Nitekim öyle oldu. Hoca, vakıf başkanı olarak büyük borçlara girdi. Büyük işler yaptı, fakat hiçbir zaman bu meblağı ödeyebilir miyim, ödeyemez miyim diye bir düşünceye girmedi. Daha önce İslami İlimler Araştırma Vakfı için teşebbüslerinde de tarzı ve tavrı böyleydi.

Biz tatilden döndüğümüz zaman cami inşaatı epeyce ilerlemişti. Burada cami yapıldığını gören insanlar büyük ölçüde yardımlar getiriyorlardı. Bunun yanında bizim arkadaşlar, Ali Hoca’yı yalnız bırakmıyor, gerek ayni gerekse nakdî yardımlar temin ediyorlardı. Hoca’nın kanaati, cami inşaatının yarıda kalmayacağı, eninde sonunda biteceği yönünde idi. Hakikaten de öyle. Türkiye’de başlanmış ve bitirilememiş bir cami görmek mümkün değildi. Belki birkaç sene sonra biterdi ama sonuç olarak yine bitmiş olurdu.

Caminin inşaatı devam ederken Ali Bey safra kesesi ameliyatı olmuştu. Rahmetli Bekir Sadak Hoca bir gün, “Görüyorsunuz, biz kalpten ameliyat oluyoruz, Ali Özek de keseden.” diye bir espri yapmıştı. Cami inşaatı ilerleyip kubbe betonu atılacağı sırada yine Bekir Sadak Hoca, kendisine mahsus üslubuyla, “Ali Özek betonlaştı.” demişti. Allah rahmet eylesin, Bekir Hoca çok zeki ve esprili bir insandı.

Kaynak eser: Yılların Özü: Hayatım ve Hatıralarım
Yazarı: Prof. Dr. Mustafa Öz

Sayfa numaraları:

  • 1. sayfa (giriş kısmı): s. 286 (veya eser içi yerleşimine göre ilgili başlık sayfası)
  • 2. ve 3. sayfalar: s. 287-288

Hazırlayan: Ahmet Ziya İbrahimoğlu
17.11.2026 – Üsküdar