Mekke Saati

Dünyanın en uzun saat kulesi olup Suudi Arabistan’da yer almaktadır.

Mekke Saati, Suudi Arabistan’ın batısında bulunan Mekke-i Mükerreme şehrinde, Ebrâc’ül-Beyt Külliyesi içerisinde yer alan Fairmont Oteli’nin tepesinde konumlanmıştır. Yerden yüksekliği 600 metreyi aşan bu saat, dünyadaki en yüksek ve en büyük hacimli saat olma vasfını taşımaktadır. Hicrî 1431 yılının Ramazan ayında deneme amaçlı olarak çalıştırılmaya başlanmıştır. Mekke Zaman Merkezi, merkezi Paris’te bulunan Küresel Zaman Ağı (UTC) ile irtibatlandırılmıştır.

Saat, Almanya, İsviçre ve diğer bazı Avrupa ülkelerinden mühendisler ile mahir ustaların ortak çalışmasıyla imal edilmiştir. Saatin akrep ve yelkovanı Mekke-i Mükerreme’nin geniş bir bölümüne hâkimdir; sekiz kilometre mesafeden dahi görülebilmektedir. Bu yönüyle eşsiz bir mimari şaheser niteliği taşır.

Saat dört ayrı cepheden oluşmaktadır. Saat yüzeylerine yerleştirilen lazer ışık çıkışları, bayramlar gibi özel zamanlarda ışık huzmeleri yaymakta; ayrıca ezan vakitlerinde ışıklı işaretler vermektedir. Bu ışıklardan bir bölümü gökyüzüne doğru yükselmektedir. Saat, toz, rüzgâr ve yağmur gibi tabiat şartlarına karşı tam koruma sağlayan bir düzenekle donatılmıştır. Saatte yer alan her bir motorun ağırlığı 21 tonu aşmaktadır. Güneş panelleri, motorların çalışması için gerekli elektriği üretmekte; bunun yanında şehir şebekesiyle de bağlantı kurularak ek enerji temin edilmektedir. Dört cephenin her birine iki ayrı motor tahsis edilmiştir. Bu motorlar arasında tam bir zaman uyumu vardır. Bu uyum, bilgilerini yüksek hassasiyete sahip beş atom saatinden alan Mekke Zaman Merkezi tarafından sağlanmaktadır.

Kuleye Kudey Caddesi’nden bakış

Mekke Saati’nin her bir cephesinin eni ve boyu 43 metredir. Saat kulesinin yüksekliği yaklaşık 250 metre olup, yapı Ebrâc’ül-Beyt Projesi kapsamında yer alan ve “Kral Abdülaziz Haremeyn Vakfı”na ait beş numaralı kulenin zirvesinde, yerden 350 metre yükseklikten başlamaktadır. Böylece Mekke Saati’nin toplam yüksekliği 601 metreye ulaşmaktadır.

Bu eşsiz saat, 98 milyondan fazla renkli cam mozaik parçası ile kaplanmıştır. Aydınlatma amacıyla iki milyondan fazla LED ışık kullanılmış; ayrıca 430 metrekarelik gelişmiş karbon lifleriyle örtülmüştür. Dişli imaline uygun olacak biçimde bronzdan özel bir karışım hazırlanmış; bu karışım sürekli döküm yöntemiyle dökülmüş, ardından istenen ölçülerde kesilmiştir. Daha sonra, hâlâ 50 derece sıcaklıkta iken, nihai ölçülere yakın biçimde şekillendirilmiştir. Şekillendirme sırasında makineler ±3 milimetre ölçü hassasiyetine ulaşmış; parçalar nihai konumlarına yerleştirildiğinde dişlilerin yeri yüksek bir titizlikle ayarlanmıştır. İmalatın her safhası, her bir parçanın kusursuzluğu için hassas ölçüm aygıtlarıyla denetlenmiştir.

Bronz dişlilerle karşılıklı çalışan dişli zinciri ise özel olarak sertleştirilmiş çelikten üretilmiştir. Boyutlarının büyüklüğüne rağmen, dişliler arasında yalnızca 0,01 milimetreye varan bir fark bulunmaktadır. Bu yüksek uyum, hareketli parçaların son derece az sürtünmeyle çalışmasını temin etmektedir.

Saatin tepesinde yer alan hilal, dünyadaki en büyük hilal olup çapı 23 metredir. Saatin en üst kısmında yer alan “Allahu Ekber” ifadesindeki elif harfinin boyu da 23 metreyi aşmaktadır. Ezan, Mekke Saati’nin zirvesinden, türünün en güçlü ses düzeni aracılığıyla okunmaktadır. Ezan esnasında beyaz ve yeşil renkte 21.000 ışık birimi yanmakta; Mekke bölgesinin tamamında görünürlüğü artırmak amacıyla 24 hareketli ve 800 sabit ışık çubuğu aydınlatılmaktadır.

Tercüme: Ahmet Ziya İbrahimoğlu
01.02.2026 – Üsküdar

Yazının Arapça Kaynağı İçin Tıklayınız:👇https://ar.wikipedia.org/wiki/ساعة_مكة

ساعة مكة
أطول برج ساعة في العالم ويوجد في السعودية

ساعة مكة هي ساعة واقعة فوق مجمع أبراج البيت ضمن فندق فيرمونت بمدينة مكة المكرمة الواقعة غرب السعودية،[1] وترتفع عن الارض مايزيد عن 600 متر لتكون أعلى وأكبر حجم ساعة في العالم، وقد بدأ تشغيلها في شهر رمضان من عام 1431 هـ تجريبيًّا، كما ربط مركز توقيت مكة المكرمة بشبكة التوقيت العالمي «يو تي سي» ومقرها في مدينة باريس.[2]

صنع الساعة مجموعة من المهندسين والحرفيين من ألمانيا وسويسرا ودول أوروبية أخرى، وتشرفُ عقاربُ الساعةِ على مساحةٍ واسعة من مدينة مكة َالمكرمة حيث يمكن رؤيتها من على بعد 8 كيلومتراتٍ، وهي تمثل تحفة معمارية فريدة.[3]
تتكون الساعة من أربع واجهات، ولقد ركبت على جدران الساعة مخارج ضوئية من أشعة الليزر تصدر شعاعاً ضوئياً في المناسبات المختلفة، كالأعياد إضافة إلى إشارات ضوئية وقت الأذان وبعضُها يرسلُ ضوء للسماءِ كما أن للساعة نظام حماية متكامل لتغيرات المناخ من أتربة ورياح وأمطار. ويبلغ وزن كل محرك في الساعة على ما يزيد عن 21 طناً، وتولد الألواح الشمسية الطاقة الكهربائية لتشغيل محركات الساعة، كما ترتبط الساعة بالشبكة الكهربائية العامة للمدينة لتتزود بطاقة كهربائية إضافية. ولكل واجهة من واجهات الساعة الأربعة محركا خاصاً بها، مع وجود تطابق في الوقت فيما بينها، يربطهما توقيت مكة المكرمة، الذي يستمد معلوماته من خمس ساعات ذرية عالية الدقة تشكل الجزء الأساسي من مركز توقيت مكة المكرمة.

منظر لبرج الساعة من شارع كدي
تبلغ أبعاد الجهة الواحدة من ساعة مكة المكرمة 43 متراً عرضاً في 43 متراً ارتفاعاً. ويبلغ ارتفاع برج الساعة قرابة 250 متراً، يبدأ البناء من ارتفاع 350 متراً فوق سطح الأرض في قمة البرج رقم 5 من مشروع «وقف الملك عبد العزيز للحرمين الشريفين» (أبراج البيت)، ليصل مجمل ارتفاع ساعة مكة المكرمة إلى 601 متر. غطيت الساعة الفريدة بأكثر من 98 مليون قطعة من الفسيفساء الزجاجية الملونة، إضافة إلى أكثر من مليوني وحدة ضوئية من نوع LED بغرض الإضاءة، مع تغطيتها بـ 430 متراً مربعاً من الألياف الكربونية المطورة. كما تم تطوير خليط من مادة البرونز وفق خاصية تناسب صناعة التروس فقد تم صب خليط البرونز بأسلوب الصب المستمر ثم تقطيعه حسب الحجم المطلوب، ليتم بعد ذلك تشكيله بصورة تقريبية وفق المقاييس النهائية وهو لا يزال عند درجة حرارة 50 درجة مئوية، وخلال عملية التشكيل تصل الآلات إلى دقة قياس +/ 3- ملم، وبعد ذلك ضبط موقع التروس بدقة عالية عندما وضعت الأجزاء بشكلها النهائي. كما تراقب جميع مراحل العمل بأجهزة قياس دقيقة لضمان جودة تصنيع كل جزء من أجزاء الساعة على حدة. وتتكون سلسلة مسننات التروس وأسنان التروس البرونزية المواجهة لها من الفولاذ المقوى خصيصاً وبالرغم من حجمها الكبير إلا أن التروس تعشق داخل سلسلة المسننات بتفاوت يصل إلى 0.01 ملم فقط، وتساهم هذه الدقة العالية لتعشيق التروس في جعل الأجزاء المتحركة تتحرك بأقل قدر من الاحتكاك.
كما يعد الهلال الموجود على قمة الساعة الأكبر في العالم حيث يبلغ قطره 23 متراً ويبلغ طول حرف الألف الموجود في كلمة «الله أكبر» في أعلى الساعة أكثر من 23 متراً. ويرفع الأذان من أعلى ساعة مكة المكرمة بواسطة أقوى نظام صوتي من نوعه على الإطلاق، وتضاء أثناء الأذان 21,000 وحدة ضوئية باللونين الأبيض والأخضر تستخدم لتعزيز الرؤية في جميع أنحاء منطقة مكة المكرمة حيث تضيء 24 قضيبا متحركا، و800 قضيب ثابت.

للاطلاع على مصدر المقال اضغط هنا: 👇https://ar.wikipedia.org/wiki/ساعة_مكة